ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ

Παρουσιάζεται επιβράδυνση στο διεθνές εμπόριο

10:53 - 26.04.2016

Ειδικό πρόβλημα η υπερβάλλουσα δυναμικότητα και παραγωγή χάλυβα.

Η πιο αδύναμη ζήτηση από τις αναδυόμενες οικονομίες έχει καταστήσει το 2015 τον χειρότερο χρόνο για το διεθνές εμπόριο από τότε που άρχισε η παγκόσμια οικονομική κρίση το 2008, πράγμα που δημιουργεί φόβους  για την κατάσταση της παγκόσμιας οικονομίας. Κατά το 2015 η αξία των εμπορευμάτων που διέσχισε τα διεθνή σύνορα μειώθηκε κατά 13,8%  σε τιμές δολαρίου, η πρώτη μείωση που παρουσιάζεται από το 2009. Ένα μεγάλο ποσοστό της πτώσης οφειλόταν στην επιβράδυνση της οικονομίας της Κίνας και άλλων αναδυομένων οικονομιών, αλλά και στην πτώση των τιμών των βασικών προϊόντων και πρώτων υλών (commodities).  Τα στατιστικά αυτά στοιχεία παρουσιάστηκαν κατά μια περίοδο που υπάρχουν ανησυχίες για το 2016 με προβλέψεις για περισσότερους κινδύνους στην παγκόσμια οικονομία παρά ότι αναμενόταν.  Η Κίνα που κατά το 2014  ξεπέρασε την Αμερική ως η μεγαλύτερη εμπορική χώρα ανακοίνωσε ότι τον Ιανουάριο σημειώθηκε πτώση σε διψήφιο αριθμό τόσο στις εξαγωγές όσο και στις εισαγωγές. Η Βραζιλία η οποία αντιμετωπίζει τη χειρότερη οικονομική κρίση σε έναν αιώνα οι εισαγωγές από την Κίνα κατέρρευσαν. Για παράδειγμα, τον Ιανουάριο οι εξαγωγές από την Κίνα στην Βραζιλία από αυτοκίνητα μέχρι τα ήδη ρουχισμού που εξάχθηκαν σε εμπορευματοκιβώτια μειώθηκαν κατά 60% τον Ιανουάριο. 

Ευτυχώς, όσον αφορά τη Βραζιλία παρουσιάζεται μια εξισορρόπηση. Αφού η πτώση των εισαγωγών στη Βραζιλία από την Κίνα συνοδεύτηκαν με αύξηση των εξαγωγών από τη Βραζιλία στην Ασία. Ο κυριότερος λόγος γι΄ αυτό ήταν η κατά 40% μείωση  στη συναλλαγματική αξία του βραζιλιάνικου νομίσματος, του ριαλ, σε σχέση προς το δολάριο κατά τους τελευταίους δώδεκα μήνες. 

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ) κατά το 2015 η αξία του παγκόσμιου εμπορίου σε τιμές δολαρίου μειώθηκε κατά 13% στα $16,5 τρις από $19 τρις το 2014. Κατά το 2016 δε το διεθνές εμπόριο θα παρουσιάσει  τον πέμπτο κατά συνέχεια χρόνο χαμηλό ρυθμό ανάπτυξης. Σε προβλέψεις του ΠΟΕ αναφέρεται ότι κατά το 2016 αναμένει τον όγκο του διεθνούς εμπορίου να αυξηθεί με τον χαμηλό ρυθμό του 2,8%. Είναι η πρώτη φορά που ο ΠΟΕ δεν προβλέπει επιτάχυνση στον ρυθμό ανάπτυξης του παγκόσμιου εμπορίου. Αναφέρεται ότι για τη μεγαλύτερη περίοδο των τελευταίων τριών δεκαετιών το παγκόσμιο εμπόριο αυξανόταν με διπλάσιο ρυθμό από τον ρυθμό ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας. Και τούτο ως αποτέλεσμα της επιτάχυνσης της παγκόσμιας οικονομίας λόγω της δυναμικής εισδοχής της Κίνας στο παγκόσμιο εμπόριο και άλλων παραγόντων όπως είναι η πτώση στο κόστος της μεταφοράς εμπορευμάτων.  

Ο κ. Roberto Azevedo, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΕ, δήλωσε ότι η ανάκαμψη του διεθνούς εμπορίου παρεμποδίζεται σε κάποιο βαθμό και από τη λήψη ορισμένων μέτρων προστατευτισμού, ενόσω διάφορες χώρες σταδιακά εισάγουν νέα προστατευτικά μέτρα. Αλλά ο κ. Robert Koopman, επικεφαλής οικονομολόγος του ΠΟΕ, δήλωσε ότι τα νέα προστατευτικά μέτρα είναι λιγότερο σημαντικά από εκείνα που εισάχθηκαν κατά τις προηγούμενες οικονομικές κρίσεις. Και ότι ο κυριότερος παράγοντας μείωσης του ρυθμού ανάπτυξης του παγκόσμιου εμπορίου αποτελεί η στασιμότητα στη ζήτηση που επιδεινώνεται από τη βραδεία επιστροφή στις επενδύσεις. Παράλληλα, ο κ. Koopman δήλωσε ότι ενώ ορισμένοι οικονομολόγοι πιστεύουν ότι αποδυναμώνεται η παγκοσμιοποίηση όπως παρουσιάζεται στην επιβράδυνση αύξησης του ρυθμού του διεθνούς εμπορίου, εντούτοις υπάρχουν λόγοι να πιστεύεται ότι οι επιχειρήσεις και η παγκόσμια οικονομία ήδη εφευρίσκουν νέους τρόπους προσαρμογής. 

Το διεθνές εμπόριο της Κίνας κατά τον περασμένο Ιανουάριο  μειώθηκε σημαντικά, περισσότερο από ότι προβλεπόταν από τους οικονομολόγους ενόσω η οικονομία της χώρας επηρεάστηκε από τη μειωμένη παγκόσμια ζήτηση και την επιβράδυνση στη ζήτηση στο εσωτερικό. Οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 11,2% σε ετήσια βάση σε τιμές δολαρίου σε σύγκριση με πρόβλεψη πτώσης 3,6%, ενώ οι εισαγωγές μειώθηκαν 8,8% σε σχέση με πρόβλεψη πτώσης 1,8%.  Τα πρόσφατα στοιχεία όμως σχετικά με το διεθνές εμπόριο της Κίνας είναι πιο ενθαρρυντικά μετά από πτώσεις που παρουσιάστηκαν τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο, κατά τον Μάρτιο οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 18,7% σε τιμές γιουάν σε σχέση με τον ίδιο μήνα του 2015. Οι εισαγωγές επίσης σταθεροποιήθηκαν και μειώθηκαν κατά 1,7% σε σχέση με πτώση 8% τον περασμένο Φεβρουάριο. Ο εξαγωγικός τομέας της Κίνας επηρεάστηκε δυσμενώς από την επιβράδυνση του παγκόσμιου εμπορίου το οποίο σε τιμές δολαρίου σημειώνει επιβράδυνση από το 2012, σε μεγάλο βαθμό ως αποτέλεσμα της πτώσης των τιμών των commodities. Οι κινέζικες εξαγωγές χάλυβα αυξήθηκαν κατά 30% στους 10 εκ. τόνους τον Μάρτιο σε σχέση με τον ίδιο μήνα του 2015. Οι εξαγωγές χάλυβα κατά το πρώτο τρίμηνο του 2016 στους 27,83 εκ. τόνους δημιουργεί την πιθανότητα να φθάσουν στο επίπεδο ρεκόρ των 112 τόνων του 2015. 

Η Κοινοτική Επίτροπος για το διεθνές εμπόριο της Ε.Ε. κα. Cecilia  Malmstrom κάλεσε την Κίνα να μειώσει την υπερβάλλουσα δυναμικότητα στη βιομηχανία παραγωγής χάλυβα και υποσχέθηκε νέα μέτρα για τη στήριξη της χαλυβουργίας της Ε.Ε. που απειλείται από τις ψηλές εισαγωγές κινέζικου χάλυβα. Η επιστολή της κας. Malmstrom προς την Υπουργό Εμπορίου της Κίνας κα. Gao  Hucheng έρχεται σε μια περίοδο εμβάθυνσης της κρίσης σε μια βιομηχανία χάλυβα της Ε.Ε. που έχει χάσει πάνω από το ¼ του εργατικού δυναμικού της από το 2009. Τον περασμένο μήνα η μεγαλύτερη χαλυβουργία της Βρετανίας ΤΑΤΑ Steel ανακοίνωσε ότι θα μειώσει το ανθρώπινο δυναμικό της κατά χίλιες θέσεις.  Η κα. Malmstrom πρόσθεσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει κατακλυστεί από παράπονα που προέρχονται από τις ευρωπαϊκές χαλυβουργίες και σχετίζονται με τις αθέμιτες πρακτικές των Κινέζων. Τόνισε δε ότι θα ήταν σκόπιμο η Κίνα να πάρει όλα τα αναγκαία μέτρα για να μειώσει τη δυναμικότητα παραγωγής χάλυβα και άλλους παράγοντες που επιδεινώνουν την κατάσταση. Η κα. Malmstrom αναφέρει επίσης στην Κινέζα Υπουργό Εμπορίου ότι οι κινεζικές εξαγωγές χάλυβα στην Ε.Ε. αυξήθηκαν κατά 50% κατά το 2015 και πρόσθεσε ότι η μείωση της τιμής κατά 50% για ορισμένα προϊόντα υπερέβαινε την μείωση στις τιμές των πρώτων υλών και της ενέργειας. 

Όπως ανάφεραν ανώτεροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι η Βρετανία έχει παρεμποδίσει προσπάθειες  για ενδυνάμωση των μέτρων εναντίον των εισαγωγών φθηνού κινέζικου χάλυβα που έχουν επηρεάσει την χαλυβουργία ΤΑΤΑ Steel στην Βρετανία. Ο επικεφαλής του Συνδέσμου Ευρωπαίων παραγωγών χάλυβα  που αντιπροσωπεύει όλους τους παραγωγούς στην Ε.Ε. ανάφερε ότι η Βρετανία καταψήφισε  προσπάθειες να αποκλείσουν το φθηνό χάλυβα από την Κίνα. Παράλληλα, ηγήθηκε ενστάσεων για πιο αυστηρούς περιορισμούς παρόμοιους που έχουν εισαχθεί στην Αμερική. Μια τέτοια πολιτική θέτει σε κίνδυνο τους 15.000 εργαζομένους στην χαλυβουργία ΤΑΤΑ Steel στην Βρετανία. Παράλληλα, η Βρετανία υποστηρίζει ότι κατά το καλοκαίρι η Κίνα θα πρέπει να αναγνωριστεί ως οικονομία αγοράς εντός του ΠΟΕ.

ΕΝΘΕΤΑ


Η πιο αδύναμη ζήτηση από τις αναδυόμενες οικονομίες έχει καταστήσει το 2015 τον χειρότερο χρόνο για το διεθνές εμπόριο.

Η Κίνα κατά το 2014  ξεπέρασε την Αμερική ως η μεγαλύτερη εμπορική χώρα.

Όπως αναφέρει η Κοινοτική Επίτροπος για το διεθνές εμπόριο είναι σκόπιμο η Κίνα να πάρει όλα τα αναγκαία μέτρα για να μειώσει τη δυναμικότητα παραγωγής χάλυβα και άλλους παράγοντες που επιδεινώνουν την κατάσταση. 

Υ.Γ.
Οι απόψεις και γνώμες που διατυπώνονται στο παρόν είναι αυτές του συγγραφέα και δεν εκπροσωπούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις και γνώμες της KPMG International ή Οίκων Μελών της KPMG.